Göç İdaresi Başkanlığı’nın güncel istatistiklerine göre Türkiye’de ikamet izniyle yaşayan yabancı sayısı 1 milyonun üzerinde ve 2026’da da başvurular yoğun biçimde sürüyor. Bu yoğunluk içinde her yıl çok sayıda başvuru reddediliyor; ret kararlarının önemli bir bölümünün arkasında ise başvuru sahibinin çoğu zaman varlığından bile haberdar olmadığı bir kayıt yatıyor: tahdit kodu.
Bu rehberde, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu çerçevesinde G ve V kodlarının ne anlama geldiğini, hangi kodun işlendiğini nasıl öğrenebileceğinizi ve 60 günlük dava süresi içinde hangi adımları atmanız gerektiğini sade bir dille anlatıyoruz.
Tahdit Kodu Nedir, İkamet İzni Reddini Nasıl Etkiler?
Tahdit kodu, yabancılar hakkında Göç İdaresi Başkanlığı ve ilgili güvenlik birimlerinin veri sistemlerine işlenen bir kısıtlama kaydıdır. Bu kayıt; ikamet izni başvurusunun reddine, mevcut iznin iptaline, ülkeye girişin engellenmesine veya vize başvurusunun olumsuz sonuçlanmasına yol açabilir. Kodlar harf ve sayı kombinasyonuyla anılır: V kodları ağırlıklı olarak vize ve ikamet ihlallerini, G kodları ise güvenlik gerekçelerini ifade eder.
Somut bir örnek: Beyoğlu’nda yaşayan ve ikamet iznini uzatmak isteyen Sara Hanım’ın başvurusu, gerekçesi açıkça yazılmayan bir kararla reddedildi. Avukatı aracılığıyla yaptığı araştırmada, taşındığı yeni adresi bildirmediği için hakkında V-71 (adreste bulunamama) kodunun işlendiği ortaya çıktı. Ret kararının kendisi kadar, arkasındaki bu kaydın da hukuken ele alınması gerekiyordu.
Bunu Biliyor Muydunuz?
V Kodları: Vize ve İkamet İhlaline Dayalı Kayıtlar
V kodları genellikle vize veya ikamet mevzuatına aykırılık nedeniyle işlenir. En sık karşılaşılan örnekler arasında ikamet izni iptal edilenlere işlenen V-69, muvazaalı (anlaşmalı/sahte) evlilik şüphesine dayanan V-70 ve adres kayıt yükümlülüğünün ihlaline dayanan V-71 sayılabilir.
Şöyle bir senaryo düşünün: Galata’da dil kursuna devam eden bir öğrenci, 10 gün içinde ikamet izni başvurusu yapma koşuluyla ülkeye giriş yaptı; ancak başvurusunu bu süre geçtikten sonra yaptı. Hakkında V-84 kodu işlendi ve sonraki başvurusu bu kayıt gerekçe gösterilerek reddedildi. Bu tür kodların bir bölümü, ihlalin niteliğine göre belirli bir süre sonra veya dava yoluyla kaldırılabilir.
G Kodları: Güvenlik Gerekçeli Kayıtlar
G kodları, genel güvenlik ve kamu düzeni değerlendirmelerine dayanır ve sonuçları V kodlarına göre genellikle daha ağırdır. Örneğin G-87, kişinin genel güvenlik açısından tehlikeli görüldüğü değerlendirmesini; G-78 ise bulaşıcı hastalık kaydını ifade eder. Bu kodlar çoğu zaman istihbari bir değerlendirmeye dayandığından, dayanağının hukuka uygunluğu mahkemede titizlikle denetlenir.
Gerçek hayatta bu genellikle şöyle yaşanır: Taksim’de işletmesi olan bir yabancı, yurt dışı seyahati dönüşünde havalimanında hakkında kod bulunduğunu öğrenir; oysa kendisine daha önce hiçbir tebligat yapılmamıştır. Bu noktada panikle sınır kapısında tartışmak yerine, kaydın dayanağını hukuki yoldan sorgulamak çok daha etkili bir yoldur.
| Kod | Anlamı (özet) |
|---|---|
| V-68 | İkamet izni Bakanlık iznine tabi olanlar |
| V-69 | İkamet izni iptal edilenler |
| V-70 | Muvazaalı (sahte) evlilik şüphesi |
| V-71 | Adreste bulunamama / adres bildirmeme |
| V-84 | 10 gün içinde ikamet başvurusu koşulunun ihlali |
| G-78 | Bulaşıcı hastalık kaydı |
| G-87 | Genel güvenlik açısından tehlike değerlendirmesi |
Not: Kod listesi ve uygulaması idari düzenlemelerle değişebilmektedir (Ağustos 2026 itibarıyla geçerli genel çerçeve).
Adım 1: Hangi Kodun İşlendiğini Öğrenin
İtirazın sağlıklı kurgulanabilmesi için önce hangi kodun, hangi tarihte ve hangi gerekçeyle işlendiğini öğrenmek gerekir. Bunun için 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında Göç İdaresi Başkanlığı’na yazılı başvuru yapılabilir; CİMER üzerinden de talep iletilebilir. Kurumların resmî bilgilerine goc.gov.tr adresinden ulaşabilirsiniz.
Örneğin Cihangir’de oturan Amir Bey, ikamet uzatma reddi sonrası avukatı aracılığıyla bilgi edinme başvurusu yaptı ve hakkındaki kaydın kapsamını yazılı olarak öğrendi. Güvenlik gerekçeli kayıtlarda kurum ayrıntı paylaşmayabilir; bu durumda kaydın içeriği ancak dava aşamasında mahkeme aracılığıyla dosyaya getirtilebilir.
Adım 2: İdari Başvuru ve İptal Davası
Tahdit kodunun kaldırılması için iki yol birlikte değerlendirilir. İlki, kodu işleyen idareye yapılan idari başvurudur; kaydın dayanaksız veya hatalı olduğu belgelerle ortaya konur. İkincisi ve uygulamada asıl sonuç doğuran yol, idare mahkemesinde açılan iptal davasıdır. Hem ikamet izni ret kararının hem de tahdit kodunun iptali ayrı ayrı dava konusu yapılabilir.
Peki ama dava nerede açılır? Tahdit kodu merkezi bir işlemse dava genellikle Ankara idare mahkemelerinde, ikamet ret kararı için ise kararı veren il göç idaresinin bulunduğu yer mahkemesinde açılır. Sara Hanım örneğine dönersek: V-71 kaydına karşı açılan davada, taşınmanın belgeleri ve fiilî oturma durumu ortaya konarak kaydın hukuka aykırılığı ileri sürüldü; ret kararı da aynı süreçte dava edildi.
İtiraz Yol Haritası, 5 Adım
Süreler, Meşruhatlı Vize ve Dikkat Edilecekler
İptal davası, kararın tebliğinden veya kaydın öğrenilmesinden itibaren 60 gün içinde açılmalıdır (2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7). Karıştırılmaması gereken nokta şudur: sınır dışı (deport) kararlarına karşı dava süresi çok daha kısadır, 7 gündür. Hangi işlemin hangi süreye tabi olduğunu doğru tespit etmek bu yüzden hayati önem taşır.
Bazı V kodlarında, kod kaldırılmasa bile meşruhatlı vize adı verilen özel açıklamalı vizeyle ülkeye giriş ve yeni başvuru mümkün olabilir; örneğin evlilik veya çalışma gerekçesiyle. Son bir uyarı: “kodu kesin sildiririz” garantisi veren aracılara itibar etmeyin, hiçbir hukuki süreçte sonuç garantisi verilemez; her dosya kendi delil durumuna göre değerlendirilir. e-Devlet üzerinden dava ve tebligat takibi için turkiye.gov.tr adresini kullanabilirsiniz.
Mevzuat Künyesi
Toparlayalım, ikamet izni reddi ve tahdit kodu karşısında izlenecek yol:
- Teşhis: Ret kararının arkasında kod olup olmadığını bilgi edinme yoluyla öğrenin.
- Belge: Kaydın dayanağını çürütecek adres, evlilik ve giriş-çıkış belgelerini toplayın.
- Süre: İptal davasını 60 gün içinde açın; sınır dışı kararında sürenin 7 gün olduğunu unutmayın.
- Strateji: Kod iptali, ret kararı iptali ve gerekiyorsa meşruhatlı vize seçeneklerini birlikte planlayın.
Her dosyanın kod türü, tebligat durumu ve delilleri farklı olduğundan, izlenecek yolun bireysel olarak değerlendirilmesi gerekir.
Yasal Uyarı
